Rijksvastgoed- en ontwikkelingsbedrijf

Het Rijksvastgoed- en ontwikkelingsbedrijf (RVOB) beheert, (her)ontwikkelt, koopt en verkoopt rijksgronden en -gebouwen. Het RVOB is tevens het ontwikkelingsbedrijf dat namens de ministeries werkt aan de totstandkoming van complexe gebiedsontwikkelingsprojecten waarin het Rijk een belangrijke rol heeft.

Het RVOB is ontstaan uit een fusie tussen Domeinen Onroerende Zaken (ministerie van Financiën) en het Gemeenschappelijk Ontwikkelingsbedrijf (GOB, ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer).

Domeinen Onroerende Zaken vertegenwoordigt de Staat sinds 1841 als privaatrechtelijk vermogensbeheerder en als eigenaar van gebouwen, gronden en objecten. Het GOB is in 2006 opgericht om als Rijk professioneler en slagvaardiger op te kunnen treden in gebiedsontwikkelingsprojecten.

Het RVOB is ondergebracht bij het ministerie van Financiën en valt onder de verantwoordelijkheid van de staatssecretaris van het ministerie van Financiën. Het RVOB bestaat uit twee directies:

  • Directie Vastgoed (voorheen Domeinen Onroerende Zaken) en
  • Directie Ontwikkeling (voorheen GOB).

 


Het Gemeenschappelijk Ontwikkelingsbedrijf (GOB) van het Rijk is een ontwikkelingsorganisatie die zeven ministeries vertegenwoordigt en aan de realisatie werkt van grootschalige gebiedsontwikkelingsprojecten. Via het GOB wil het Rijk bijdragen aan de ontwikkeling van gebieden waarin zij belangen heeft en waar zij bepaalde doelen nastreeft. Streven is te komen tot goede en betaalbare oplossingen, die de kwaliteit van de ruimte verbeteren en langdurig garanderen.

Innovatief karakter
Het ontwikkelingsbedrijf van het Rijk is een uitvoeringsorganisatie. De winst van het ontwikkelingsbedrijf is dat publieke beleidsdoelstellingen worden gerealiseerd op een doelmatiger wijze en op basis van een bedrijfseconomisch transparante afweging van kosten, maatschappelijke en financiële opbrengsten en risico’s op beide vlakken.

Aanleiding en doelstelling
Verrommeling van het landschap, watertekort en wateroverschot, schaarste aan groen, gedateerde bedrijventerreinen, mobiliteitsproblemen en de woningbouwopgave. Het zijn onderwerpen uit de ruimtelijke ontwikkeling die ons allemaal raken en die in de gebiedsopgaven samenkomen. Bij het zoeken naar oplossingen zijn vaak veel partijen betrokken, óók binnen het Rijk. De vraag is hoe we de kwaliteit van de ruimte kunnen waarborgen. Hoe we tot goede en betaalbare oplossingen kunnen komen, die ook voor de langere termijn hun nut bewijzen. Het Rijk wil met het GOB bijdragen aan gebiedsontwikkeling.

Aanpak
Het GOB is een op projecten gerichte ontwikkelingsorganisatie, die zeven ministeries vertegenwoordigt: Defensie, Economische Zaken (EZ), Financiën, Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV), Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW), Verkeer en Waterstaat (V&W) en Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer (VROM). Deze ministeries zijn de opdrachtgevers voor het GOB en geven de kaders voor een project waarmee het GOB aan de slag gaat. Met als inzet: rijksdoelen sneller, beter of goedkoper realiseren.Het GOB richt zich uitsluitend op grootschalige ontwikkelingsprojecten, waar verschillende ministeries meerdere belangen in hebben. Het bedrijf werkt hiervoor met de andere projectpartners aan een samenhangend en doortimmerd gebiedsplan. En stimuleert dit proces door namens het Rijk met één mond te spreken.

Het GOB bereidt tenslotte ook de besluitvorming van het plan voor het kabinet voor. Het gebiedsplan vormt daarmee de basis voor de afspraken over de betrokkenheid van het Rijk tijdens de feitelijke uitvoering. Dat kan op de gebruikelijke wijze door het verkopen van grond, of het aanleggen van wegen. Ook kan het Rijk ervoor kiezen om risicodragend deel te nemen in de uitvoering. Voor de duidelijkheid: de partij die het voortouw neemt in het project, houdt daarbij de regie in handen (meestal de gemeente of provincie).

Leerpunten en navolging
Het werk van het GOB zal in de toekomst lessen opleveren op het gebied van zowel publiek-private samenwerking als publiek-publieke samenwerking. Daarnaast biedt het leerpunten in de manier waarop de overheid doeltreffender kan werken.

Website organisatie
De website is te vinden door te zoeken op ‘GOB’ op de site www.VROM.nl.

Opmerkingen
In de voorbereiding van de besluitvorming over een gemeenschappelijk ontwikkelingsbedrijf heeft een verkenning plaatsgevonden van de projecten die aan dit bedrijf zouden kunnen worden opgedragen. Daarbij is vooral gekeken naar projecten waarbij ten minste enkele jaren de bijdrage van het rijk aan die projecten geheel aan het bedrijf kan worden overgedragen. Inzet van het ontwikkelingsbedrijf is bij voorrang onderzocht voor vliegveld Valkenburg (ZH), Klavertje 4 (Venlo), de Bloemendalerpolder, Almere- Oost en -Pampus en vliegveld Twente. Eén van de eerste projecten waar het GOB op dit moment aan werkt is de herontwikkeling van vliegbasis Valkenburg. Op deze voormalige militaire vliegbasis moeten woningen, ontsluitingswegen en groen komen. Een anticipatieovereenkomst is getekend voor de Bloemendalerpolder op 14 februari 2007 voor samenwerking tussen GOB (namens de diverse rijksoverheden) en andere overheden en projectontwikkelaars. Andere projecten kunnen voor een adviesrol of een managementrol van het ontwikkelingsbedrijf in beeld komen.

Betrokken organisaties
Ministeries van Financiën, LNV, V&W, Defensie, VROM en EZ (en in de toekomst Cultuur van OC&W).

Beoogde resultaten
Het Rijk is bij veel ruimtelijke ontwikkelingsprojecten betrokken. Meestal op meer dan één manier. Bijvoorbeeld als grondeigenaar en als verantwoordelijke partij voor de aanleg van wegen. Of als (mede) beleidsbepaler, uitvoerder bij de herinrichting van landelijke gebieden en als financier, onder meer via subsidieregelingen. Dat het Rijk met zoveel verschillende petten op aan tafel zit, maakt de ruimtelijke ontwikkeling er niet eenvoudiger op. Meer samenwerking en eenduidigheid van de rijksdoelen, levert de samenleving dan ook meer waarde op. En verbetert tegelijkertijd de efficiëntie en inzet van beschikbare rijksmiddelen. Om dit te bereiken is het GOB opgericht.

Trefwoord
Rijksoverheid, publiek-private samenwerking

 

 

Website Rijksvastgoed- en ontwikkelingsbedrijf